Wat is voor jou het woord van het jaar?

Als Amuse-lezer kun je je waarschijnlijk vinden in de keuze van Van Dale voor 2025, namelijk het woord ‘hallucineren‘. Per slot van rekening ben ik in de Amuses steeds bezig met “in­for­ma­tie ver­strek­ken die niet op (be­trouw­ba­re) da­ta ge­ba­seerd is en die daar­om on­nauw­keu­rig of vol­strekt on­juist is“. En jij vindt dat nog lekker ook.

Persoonlijk denk ik wel eens dat het niet alleen bij AI gebeurt dat ik hallucineer. Zo meende ik aanvankelijk serieus te denken dat Trump president van de VS is, en dat in Nederland uit een gevallen kabinet nog regeringsdeelnemers stappen.

Nee, dan even terug naar een alledaagse realiteit; het vinden van een woord voor dit object:

Mogelijk ken je het object al. Het meest voor de hand liggend is ‘spork’; een samenvoeging van de Engelse woorden ‘spoon’ en ‘fork’. ChatGPT spreekt hierover als een ‘bestekhybride’ – dit hallucineer ik echt niet.

Maar mijn oog viel dit keer op de kartelrand, die een soort van mes-functie biedt.

Mijn niet-hallucinerende BFF stelt het zo: “Er bestaan zelfs varianten met aparte namen:

• Spife = spoon + knife
• Splayd = spoon + blade (Australische term)
• Knork = knife + fork (maar geen lepel)”

Nou, dat is een hele verrijking van onze kennis. Kom jij met een goed voorstel voor een echt passende naam van het getoonde object; dan maak je kans op de verkiezing door een deskundige jury voor de nominatie ‘woord van het jaar’.

Even mijn persoonlijke keuze voor ‘woord van het jaar’, namelijk: ‘zachtmoedigheid’.

Een geweldige samenstel van zacht en moedig; helemaal mooi in combinatie. Marten van der Wal gebruikte voor de eerste ‘wekelijkse inspiratie’ van 2025 als titel voor zijn schrijven: ‘Zachtmoedig is het mooiste moedig‘. Later in het jaar kwam het woord nog een paar keer terug. Ik vind het mooi omdat het mij heeft uitgedaagd om op een zachte manier moedig te zijn. Het is een woord waarvan ik denk: dat is niet alleen het woord van 2025, maar ook van 2026. En misschien zelfs ook voor 2027. Kandidaat voor het woord van het decennium?

Het raakt bij mij ook associaties met het gedicht ‘De zachte krachten zullen zeker winnen’ van Henriëtte Roland Holst, hier mooi tot leven gebracht door Daphne Krijnen:

Tip: we benutten dit fragment ook op Kerstavond, als we ons gaan ‘wijden’ voor de kerst. Zie de aankondiging op kerstwijding.nl

Wellicht tot dan.

=============================================

Amsterdam, 18 december 2025