Allereerst wil ik koning Willem Alexander bedanken voor de vette knipoog die hij vandaag in de Troonrede gaf naar het liedje van Heddy Lester “In de MALlemolen van het leven …“. Willem voegde ons fijntjes toe: ” de levens van ruim 17 miljoen individuele Nederlanders passen niet in een MAL.”. Ik vraag me af welke uitvoering hij bij voorkeur op Youtube beluistert; die met Paul de Leeuw, of Gerard Joling samen met Jeroen van der Boom, wat jij?.

Zoals je al in de Amuses ‘Gouden Eeuw‘ en ‘La Favorite‘ hebt kunnen lezen, leven we deze week extra mee met alles wat er in Den Haag gebeurt. Om goed in de sfeer te komen, hebben we gisteren de ‘schrik-oefening’ van de paarden en ruiters op het strand van Scheveningen bijgewoond. Dat was wel even schrikken: niet alleen voor de paarden, maar ook voor ons als naïeve kijkers, en wel vanwege het feit dat de paarden inderdaad zo schrokken. Meteen bij het inzetten van de muziek door de kapel ging het al mis.

En, vandaag bezochten we als echte oranje-gezinden de Koninklijke Wachtkamer in station Hollands Spoor.

We werden er ook geattendeerd op de Vorstenspiegels; schilderijen die de vorsten moesten bepalen bij hun belangrijke taak voor het volk en de omstandigheden in het leven. Denk bijvoorbeeld aan een afbeelding van Justitia. Ik licht hier die met Athena er uit. Om even op te frissen, zie Wikipedia: “Grote eer genoot Athena ook als een godin van de werken en de kunsten van de vrede” en ook “… is zij, de godin van de reine, heldere aether, ook de godin van de helderheid van geest, van het bedaard en kalm overleg.“

Nou, dat zijn kwaliteiten waar een vorst zijn voordeel mee kan doen.

Je merkt vandaag ook aan de troonrede dat Willem Alexander niet van gisteren is, door een andere zinsnede daarin:

“Geen enkel leven voegt zich naar de mediaan van een statistisch model.”

Was jou die zin opgevallen? Of zat je ook naar de jurk van Maxima of het hoedje van Halsema te kijken? Ik vroeg me af of de burgemeester van Amsterdam ook een pistool bij zich had. Je weet maar immers nooit (in ieder geval wist zij het zelf ook niet…).

Maar goed, om het toe te lichten; een klein beetje achtergrond – net als in de amuse ‘Reuze‘, waarin Ben Orlin in zijn ‘Wiskunde is overal’ ons helpt. Je weet waarschijnlijk wel wat een gemiddelde is. Zo kun je bijvoorbeeld zeggen dat de medewerkers van een bedrijf gemiddeld €80.000,- euro verdienen. Dat betekent waarschijnlijk dat jij en je collega’s € 30.000,- verdienen en de zoon van de directeur € 430.000,- 😉

Om aan dat tekort van het begrip gemiddelde iets tegemoet te komen, bestaat er ook het begrip mediaan. Dat getal ligt in het midden van alle getallen, bijvoorbeeld salarissen, of inkomens. Zo kan het gemiddelde salaris in een land bijvoorbeeld € 75.000,- zijn, omdat er een kleine groep superrijken heel veel inkomen heeft. De mediaan kan dan € 58.000,- zijn, hetgeen betekent dat er net zoveel mensen meer als minder dan € 58.000,- verdienen. Dit geeft al een genuanceerder beeld. Ik wil hier niet verder op ingaan, want bij iedere formule verlies ik steeds de helft van mijn lezers, en dan zou ik er aan het eind van deze amuse nog maar 56 over houden.

Maar goed, we zien dus dat Willem Alexander dankzij Vorstenspiegels de nodige bagage heeft gekregen. Hij maakt overigens 1x per jaar met zijn gezin gebruik van de wachtkamer bij station Hollands Spoor, namelijk als ze op wintersport gaan – je leert wat zo, zelfs gedurende de rondleiding die was ingekort vanwege de grote drukte vandaag.

Waar ik aan moest denken bij de vorstenspiegel Athena, was het kerstspel van 1986. U herinnert het zich waarschijnlijk ook nog wel; de titel is “Kennis bevrijdt … Liefde beschermt“. Aan de titel te horen zou je het zo weer kunnen gebruiken. Zelf had ik de rol van Crito, met Democritos als mijn tegenspeler (gespeeld door degene die later bijna mijn zwager zou worden). Ik mocht dramatisch uithalen in:

“Crito : (Komt radeloos van links op, gaat schuin voor het beeld Athena staan. Knielt): O, Athena… ontferm U over ons: Schenk het volk Uw wijsheid… Laat het goede zegevieren. […]”

Gek hé, dat zie je dan zo weer voor je. En, na een botte afwijzing door Demcritos “Kom ik moet verder / hier scheiden onze wegen, Crito … Hier scheiden onze wegen…“

Waar op ik het hoofdstuk mocht afsluiten met:

“Crito: (Met ingehouden stem): Betekent dit een definitieve breuk tussen ziel en geest? het zuivere aanvoelen en de rede?”

Waar ik op Prinsesjesdag allemaal aan moest denken…

En, wat betreft Prinsesjesdag als de naam van deze dag, als je kijkt bij Koningsdag, zie je dat die naam ook verschillend is geweest in de geschiedenis: Koningsdag (sinds 2014), eerder Prinsessedag (1885-1890) en Koninginnedag (1891-2013