Kwamkwammersloeg

Ik houd niet zo van de ‘komkommertijd’ in die zin dat de media nu stug gevuld worden met berichten terwijl er nauwelijks echt nieuws is. Dan wil ik ook maar dat dit snel voorbij is, en moet ik denken aan het grapje waarin werd gevraagd wat de verleden tijd is van ‘komkommersla’.  Maar goed, lieve lezers, een Amuse is per definitie niet serieus en dus kan ik ook in deze tijd vrijelijk over niets schrijven.

Allereerst wil ik u bedanken voor alle reacties op de laatste Amuses; zo kreeg ik een mooie aanvulling op ‘De toekomst voorspellen‘ waarin ik refereerde aan de eerste mens die voet op de maan zette, Niel Armstrong. Kort gezegd komt het neer op de volgende anecdote, waarvan ik de verwoording overneem uit het boek ‘Keerpunten’ van hoogleraar natuurkunde Sander Bais, die het in 2009 vermeldde op pagina 20:

Er is enige discussie geweest over de vraag of Neil Armstrong het ‘a’ wel uitsprak in de eerste helft van de zin ‘That’s one small stap for a man, one giant leap for mankind‘. Ik denk van wel, want anders zou dit historische citaat tegenstrijdig zijn (omdat ‘man‘ dan hetzelfde betekent als ‘mankind‘).”

Heeft u geen tijd of zin om het boek van Bais te lezen, kijk dan naar het Youtube filmpje waarin hij de ‘Keerpunten in de natuurwetenschappen‘ voor middelbare scholieren behandelt. In zijn boek geeft hij duiding van een verkeersbord dat als toelichting ook vandaag zeer nuttig kan zijn, als er volop mensen van buiten de stad naar Amsterdam komen voor de botenparade van Pride; u kent het beeld wel ongeveer:

botenparade van PrideOok is de uitleg handig in situaties dat er in de grachten wordt gezwommen, met name door mensen met een buitenlandse komaf, zoals Maxima in 2012, hier op een foto van nu.nl

Maxima zwemt in Amsterdamse grachtHet bord waar Bais het over heeft is Verkeersbord J26:

 

Verkeersbord j26

Ik citeer hier Bais voor zijn toelichting (pagina 18):

Laten we even teruggaan naar Amsterdam, waar we een buitenlandse toerist meenemen om de stad te verkennen. Al snel komen we allerlei verkeersborden tegen die de bezoeker raadselachtig vindt. Natuurlijk zijn wij graag bereid enige uitleg te geven over onze plaatselijke gebruiken. Dit bord staat langs een van de grachten. Het is overduidelijk, leggen wij uit, dat dit bord de mensen die ’s zomers in de grachten zwemmen waarschuwt voor auto’s die op hun hoofd zouden kunnen vallen“.

De behulpzame hoogleraar geeft ook een toelichting van een wat vaker voorkomend bord:

Verkeersbord G06 Einde erf

Het tweede bord treffen we vooral aan in de buurt van overheidsgebouwen. Het waarschuwt ambtenaren dat ze niet voortijdig met de auto naar huis mogen gaan om een potje te voetballen met hun kinderen.”

Nu gaat het boek van Bais in de kern om ‘Keerpunten in de natuurwetenschappen’; denk aan het werk van:

  • Galileo Galilei, Kepler, Copernicus
  • Newton, Huygens
  • Einstein, Bohr
  • Darwin

Lees gerust nog eens het werk van deze grote geesten op bijvoorbeeld Wikipedia.

Het woord keerpunten wordt ook wel in ander verband gebruikt. Zo gebruikt A. Wiegman het in weekbrief voor 25 maart 2012 (nr. 10)  als volgt:

Jezus bracht een keerpunt in het religieuze denken tot stand door deze Godswoorden te verbinden Hij leefde ze ons voor en ging nog verder door ons aan te sporen ‘lief te hebben tot en met de vreemdeling‘.”

Bais heeft het dus over keerpunten in het denken op wereldniveau betreffende natuurkunde;  Wiegman gebruikt het in de zin van een keerpunt in het religieuze denken.

Eerder gebruikte D. Riemers – in de weekbrief voor 12 september 2010 (nr. 33) de metafoor van het ‘keerpunt’:

Toch zijn er – zeker in de huidige tijd – in elke levensfase situaties die plotseling een wending geven aan ons bestaan. We kunnen ze vergelijken met kruispunten waarop we een nieuwe weg kiezen en die ook inslaan. Ze kunnen een keerpunt zijn, als we weleens de weg kwijt zijn en terugkeren naar wat echt van belang is.”

Zo wordt ‘keerpunt’ wat dichter bij huis gehaald, en zullen sommigen in dit verband het klamme zweet in hun handen krijgen bij de herinnering aan de ‘bijzondere verrichting’ tijdens het rij-examen ‘keren in een straatje’.

Ik wil deze amuse in de komkommertijd dan ook luchtig afsluiten met de overpeinzing: ‘Wat was een keerpunt in jouw leven?’.